Saznajte sve što Vas interesuje o Trudnoći - Majčino Mleko, Dojenje, Ishrana Bebe

nedonošče
papaababvalDolazak deteta na svet je uzbuđenje za celu porodicu, naročito za mamu i tatu. TATA kada ste proslavili burnu noć nakon bebinog rođenja, sada se priberite. Spremite sobu za bebu i nabavite sve potrebne stvari i opremu.
Spisak obaveznih stvari za bebe su: 
krevetac sa ogradicom i čvrstim dušekom, može biti i korpa za bebu ili kolevka.
Pamučno ili vuneno ćebence, posteljina, nosiljka ili dunjica, tetra pelena 50 komada, švedskih 15 komada, pamučne benkice, kapice, čarapice, peškir od frotira 4-5 komada, frotirska
rukavica za kupanje beba, plastična kada, termometar za sobu i vodu, toplomer za bebu, staklena flašica, cucla ili varalica, male makazice, češalj, pumpica za čišćenje nosa ( aspirator).
Zatim dolazi bebi kozmetika:
Bebi mast, zaštitna krema za guzu, 3% hidrogen ( H2O2 ) za čišćenje pupka, sterilna kabel gaza, širi zavoj za pupčić ili eventualno papirni flaster,vata, bebi štapić, vlažne maramice za bebu, šampon i sapun za novorođenče, čaj od kamilice za čišćenje oka, bebi čaj za smirenje bola u stomaku, ( protiv grčeva ), bebi puder, sodabikarbona, hidratantna krema ili mleko za negu kože.
A+D3 vitamin vodeni ili uljani rastvor i vitamin C.
Dermatol prašak za pupak, Bivacyn ili Embecyn prašak za pupak, Jecoderm mast, čaj od belog sleza.
Bebici uvek kupujte pamučne stvari a nikako ne sintetiku ( zbog osipa ).
Pre dolazka deteta iz porodilišta operite ispeglajte odeću.
Prozore zaštitite sa mrežom protiv insekata.
Beba zahteva puno-puno pažnje, požrtvovanje,strpljenja, odgovornosti i ljubavi.
Prilikom dolazka kući iz porodilište mami lično pedijatar-neonatolog  predaje bebinu OTPUSTNU listu( list za novorođenče )to je dokument koji je potreban u opštini, dečjem dispanzeru, odnosno u savetovalištu za bebe. U njemu nalazi porođajna težina deteta, porođajna dužina, ocena vitalnosti u prvim minutima, obim glave, dali beba sisa-laktacija-i BCG vakcina da li je dobila.  Ako je beba pre vremena rođena (nezrela-nedonošena) nakon posebnog tretmana ide kući, čim telesna težina dostiže 2500 gramma sa datim savetima od strane pedijatra.
 
kada_beba_poraniNedonoščad obično zaostaju u visini i težini u odnosu na vršnjake, ali ih uglavnom „stignu“ do drugog rođendana. Budite strpljivi i ne upoređujte vašu bebu sa drugim
Većina zdravih beba rađa se između 38. i 40. nedelje trudnoće sa telesnom težinom od 2.800 do 4.000 grama. Međutim, ima i onih koje iz različitih razloga porane. Prema standardima Svetske zdravstvene organizacije nedonoščad ili prevremeno rođene bebe su one bebe koje su rođene pre 37 nedelje trudnoće i sa telesnom težinom manjom od 2.500 grama. Prevremeno rođene bebe suočavaju se sa većim poteškoćama i obično zaostaju u visini i težini u odnosu na decu rođenu u terminu. Pedijatri tvrde da se, kada je sve u redu, ta razlika anulira do drugog rođendana i da većina nedonoščadi izraste u sasvim zdravu decu. Ipak, prevremeno rođena deca zahtevaju intenzivniju negu i drugačiji tretman kako bi nadoknadila vreme koje nisu provela u maminom stomaku.

Prevremeno rođene bebe najčešće se smeštaju u inkubatore, a pedijatri savetuju da majka provodi što više vremena s bebom, jer istraživanja pokazuju da to ubrzava napredak. Kada je beba dovoljno zrela da ide kući, najbolja hrana za nju je majčino mleko, pa pokušajte da održite laktaciju. Neke bebe neće moći dovoljno da „povuku“ i teško će im ići sisanje, ali nemojte odustajati. Nedonoščad se hrane češće od beba rođenih u terminu, a podoj često traje i čitav sat. Ukoliko dojenje nije moguće, bebu hranite posebnim adaptiranim mlekom, prilagođenim prevremeno rođenim bebama, a izbor napravite u dogovoru sa lekarom.
Opširnije...  

Danas je svima poznat pojam prijevremenog porođaja. Porođaj na vrijeme dogodi se od navršenih 37 do navršena 42 tjedna trudnoće. Djecu rođenu u tom razdoblju zovemo terminska ili ročna novorođenčad. Trudnoća, naime, normalno traje 40 tjedana, računajući od prvog dana posljednje menstruacije. Nedonošče je svako dijete koje je rođeno živo s manje od 37 tjedana trudnoće. Nedonošče se rađa prijevremenim porođajem.

Koji su uzroci prijevremenog porođaja?

Točni uzroci nisu poznati, a mogu uključivati različite biološke, okolne, psihosocijalne čimbenike, kao i ponašajne te različite genetske i zdravstvene poremećaje. Dokazano je da mnoga stanja ili situacije pridonose prijevremenom porođaju: prijevremeno prsnuće plodovih ovoja i otjecanje plodove vode, prevelika količina plodove vode, infekcije genitalnoga i mokraćnog sustava, slabost grlića maternice (primjerice zbog prethodnih dilatacija, kiretaža ili konizacije), malformacije maternice, poremećaji sijela posteljice (placenta previa), prethodni prijevremeni porođaj, neke kronične bolesti (poput arterijske hipertenzije, dijabetesa, sistemskog eritemskog lupusa itd.), patoloških stanja trudnoće - preeklampsije i eklampsije, pothranjenost ili zloporabe različitih tvari (cigarete, alkohol).

Premda ne znamo dovoljno o točnim uzrocima prijevremenog porođaja, posljednjih desetljeća bitno su povećane mogućnosti za preživljavanje nedonoščadi, pa tako i one od 23, 24 ili 25 tjedana trudnoće. Svaka država organizirano prati preživljavanje sve novorođenčadi pri čemu su ona podijeljena prema dobi trudnoće. Premda ona najmanja i najnezrelija nedonoščad čini manje od 1% sve novorođenčadi, istodobno i danas čini skupinu najveće smrtnosti. Preživljavanje nedonoščadi izravno je ovisno o dobi trudnoće; što je trudnoća kraće trajala to su smrtnost i pobolijevanje nedonoščadi veće.

 
Prevremeni (preterminski) porođaj je onaj koji započne pre navršene 37. nedelje trudnoće. Predstavlja jedan od vodećih problema u savremenom porodiljstvu, jer se broj prevremenih porođaja u svetu i pored primene najsavremenijih lekova i sredstava u proteklih 40 godina nije menjao. Od deset porođaja jedan je prevremen i smatra se glavnim uzrokom preko 75% smrti beba u ranom novorođenačkom periodu.

Uzrok nastanka

nedonoeRazlozi prevremenog rađanja potiču i od majke i od ploda. Najvažniji faktor kod majke je starost. Znači ukoliko majka rađa sa 13, 14 ili s druge strane posle 35. godine, ovaj rizik se povećava. Takođe, on je veći ukoliko majka ima neko hronično oboljenje (dijabetes, bubrežna i srčana oboljenja), da li ima neku infekciju ili hormonski poremećaj. Građa je takođe bitna, jer veći rizik imaju niske žene, uzanih karlica, kao i one koje su češće pod stresom, koje puše ili borave u sredini u kojoj ima pušača, jer se zbog ovih faktora rađaju i sitna deca.

S druge strane, kod ploda su uzrok prevremenog rađanja urođene anomalije, srčane mane, deformacije ekstremiteta, srčane mane i pretrpljene infekcije majke u trudnoći. Koliko stres povećava rizik, govori i sledeći podatak.

Tok porođaja

Prevremeni porođaj teče kao normalan, vremenski donesen porođaj. Može biti malo sporiji zbog slabijih kontrakcija ili brži zato što je beba manja. Nedonoščad veoma lako podležu opasnom delovanju lekova koji se koriste tokom porođaja. Simptomi su različiti, nekada ih i nema, mada su najčešći: pojačana vaginalna sekrecija, bilo da je sluzava ili krvava (čak i blago prebojen sekret crveno može biti značajan), vaginalno krvarenje, bilo da je samo tačkasto ili obilnije, bol u donjem delu trbuha, grčevitog tipa, ili postojanje redovnih kontrakcija ( više od 4 za sat vremena), osećaj da vas beba pritiska na dole, bol u krstima.
Opširnije...  
Ako je razvijen refleks sisanja i refleks gutanja, nedonošče stavljamo da sisa.Ukoliko je razvijen samo refleks gutanja a nije razvijen refleks sisanja dete moramo hraniti kašičicom ili pipetom.Ako nije razvijen ni jedan refleks mora se hraniti sondom.Prednost hranjenja sondom jeste u tome što se izbegava aerofagija pa time i aerokolija, dete se ne zamara koji čini kada se doji, ili se hrani kašičicom odnosno pipetom i može se bolje dozirati.Sondom hranimo decu ispod 1500 grama.
Humano odnosno ženino ili majčino mleko je prvo pri izboru tipa hranjenja, zbog njegove lake digestibilnosti i tolelancije bez regurgitacije ili abdominalne distenzije.Drugi izbor hranjenja je industrijski proizvod namenjen za nedonošenu decu.Daje se prema uputstvu.Naznačena je doba starosti deteta i kilogram telesne težine.
Energetska potreba iznosi 90 Cal.na kg/telesne težine za održavanje svoje telesne mase zatim 120 Cal. na kg/telesne težine ako želimo da dobija na težini-napreduje.Količina kalorija prvih dana je znatno manja:u početku 50 Cal na kg/telesne težine a od 15- og dana uzrasta do mesec dana 90 Cal. da bi se posle tog vremena prešli na 120 Cal.na kg/telesne težine.
Potrebe za vodom takodje se postepeno povećavaju i to:
-od 3.dana 50 ml. tečnosti na 1 kg /telesne težine,
-od4. dana 75 ml. tečnosti na 1 kg /telesne težine,
-od 5.dana 80 ml. tečnosti na 1 kg/telesne težine,
-od 8.-10. dana 100-150 ml. tečnosti na 1 kg/telesne težine,
-posle ovog vremena 150 ml. tečnosti na 1 kg/telesne težine.
Potrebe za proteinima veće su nego kod normalno rodjenog deteta, jer nedonošče brže raste.Količina proteina za 24 časa kod nedonoščeta je dvostruko i iznosi 4-7 grama na 1 kg/tel.tež.
Poterbe u ugljenim hidratima znatno su veća iznosi 10-15 pa i 20 gr. na kg/tel.tež. a nedonošče ih dobro podnosi i iskorišćuje.
Potrebe u mastima su manja i iznose 2-3 grama na 1 kg/telesne težine.Nedovoljno se iskorišćavaju i loše podnose.
Potrebe za mineralnim solima i vitaminima:
-vitamin D potrebno je dati 1000-2000 IJ. dnevno od druge nedelje života,
-vitamin A potrebno je dati 3000-5000 IJ. dnevno od druge nedelje života,
-vitamin C potrebno je dati 50-100 mg. dnevno od druge nedelje života ,
-vitamin K 1-2 mg. po rodjenju i vitamin E 50 mg. dnevno u lečenju skleredema, intramuskularno osim ove terapije daje se još gvoždje i B komplex vitamin od 5.nedelje života.

Broj obroka i razmaci

Postoje mnogobrojne šeme ishrane nedonoščadi.Nekad su hranjeni na svaka dva sata tj. deset puta dnevno.Pokazalo se da je ovo nepotrebno može da bude sa izvesnim opasnostima.
Ishrana na svaka dva sata podrazumeva veći broj obroka, a time i veću opasnosti od aspiracije mleka u pluća, remeti mu san, odmor i predstavlja uznemirenje i često budjenje.
Broj obroka se kreće od 8-12 u toku 24 časa.U prvoj nedelji ni jedno nedonošče ne stavlja na dojku.Hranjenje mlekom se počinje od drugog ili trećeg dana zbog aspiracije.
Evo jedne šeme ishrane nedonoščadi:
Prvi dan:40 ml./kg adaptiranog mleka uz davanja 5% glikoze,
Drugi dan:60 ml./kg adaptirano mleko za nedonoščad,
Treći dan:90 ml./kg adaptiranog mleka za nedonoščad,
Četvrti dan:120 ml./kg adaptiranog mleka za nedonoščad
Šesti dan:150 ml./kg  industrijskog mleka za nedonoščad.
Posle treba povećati na 180 ml./kg  za 24 časa izmedju 10.-20. dana.
Jedna šema za nedonošeno dete:
Nedonošče sa telesnom težinom 1250-1500 g.
Prvi dan:ni mleka ni vode eventualno 10 ml. fiziološkog rastvora subkutano.
Drugi dan:3-5% rastvor dekstroze
Treći dan: kolostralnog ili ženinog mleka 25 ml. (bočicom, kašičicom, pipetom)
Nedonošče sa telesnom težinom  1500-1750 g.
Prvi dan:ni mleka ni vode eventualno 10 ml. fiziološkog rastvora subkutano.
Drugi dan:kolostralno mleko-ženino mleko 30 ml.
oko 7.og dana 100 ml. ženinog mleka sa dodatkom 3-5% dekstroza.
Nedonošče sa telesnom težinom  1750-2500 g.
prvi dan:posle isteka 12 sati po rodjenju daje se 3-5% dekstroza,
drugi dan:kolostralno ili ženino mleko 25-35 ml. dnevno sa dodatkom 5% dekstroze,
od 7. dana se povećava količina mleka daje se 150 ml.na kg/telesne težine u toku 24 časa.Dalje se povećava količina mleka prema uzrastu i kg telesne težine deteta.

 

nedonoeU medicini postoje dve definicije za ovaj pojam i to:jedna akušerska i druga pedijatrijska, što vrlo često pravi zabune, mada i jedna i druga imaju svog opravdanja.U akušerstvu se pod pojmom nedonošče podrazumeva se novorodjenče koje je rodjeno pre normalnog isteka trudnoće odnosno pre 280 dana ili pre 10 lunarnih meseci po 28 dana.U pedijatriji odnosno, neonatologiji pod pojmom nedonošče ili prematurus podrazumeva se svako novorodjenče, koje je pre rodjenju lakše od 2500 grama a kraće od 47 cm.,bez obzira na trajanje života u utrobi majke.
Po klasičnom shvatanju dete čija telesna težina pre porodu iznosi izmedju 4oo  do 999 grama, dužina tela od 28 do 35 cm., a dužina nošenja u trudnoći
22 do 28 nedelja.Ovo dete nije sposobno za život, ili samo uz nasavršeniju tehnička pomagala može održati u životu.Dete koje je pri rodjenju teško od 1000 do 2499 grama a dužina tela od 35 do 47 cm., i nošeno je od 29 do 38 nedelja.Ovakvo dete može lako uz stručnu negu održati u životu.Ova grupa nedonešene dece podeljeno prema telesnoj težini još u tri podgrupe:
prva grupa: deca teška pri porodu od 1ooo--15oo grama,
druga grupa:deca sa 1500--2000 grama,
treća grupa: deca sa težinom pri porodu od 2000--2500 grama.
Ova podela u podgrupe je potrebna zbog različite anatomske i funkcionalne razvijenosti.

Opširnije...  
Težina zrelog novorodjenčeta obično iznosi oko 3500 g. Za muško a 3300 g. za žensko novorodjenče.Najniža normalna težina je 2500 g.Još manja težina karakteriše nedonošče, odnosno nezrelo novorodjenče.Ali zato se javlja i težina iznad 4 kg. i više.
U prvim danima života novorodjenče, pokazuje izvestan gubitak telesne težine-fiziološki pad telesne težine.Uzroci ovog gubitka su:
-gubljenje vode mokraćom, stolicom i disanjem zatim nedovoljan unos hrane naročito tečnosti.Ovaj gubitak može da iznosi 5-10% od telesne težine, koju novorodjenče ima pri rodjenju  (150-300g.) , nekad dosta loše izgleda, glas mu je slab, promukao, zbog suvoće sluzokože.Nemirno je i plače ili je jako pospano.Težina polako se vraća od  petog dana a najkasnije krajem desetog dana dostiže vrednost koju je imalo pre rodjenju.
Fiziološki pad težine, se smatra fiziološkim, jer je važna dobra nega i znatno se može ublažiti te promene  čak i izbeći.Zato već od prvog dana treba novorodjenče pojiti sa prokuvanom zasladjenom vodom.

Visina tela

Iznosi prosečno 50 cm. Visina muškog novorodjenčeta je nešto veća od visine ženskog.Najmanja normalna visina iznosi 48 cm.Manje vrednosti  su karakteristične za nedonošče.Da li će težina i visina novorodjenčeta biti manja ili veća  zavisi od više faktora:
Pol prosečna težina i visina muškog novorodjenčeta je veća nego ženskog.
Rasa veće su dimenzije novorodjenčadi u zemljama  gde je prosečna visina stanovništva  većeg rasta.
Konstitucija roditelja naročito majke svakako ima bitan uticaj na dimenziju novorodjenčeta, uključujući i nasledni faktor.
Red rodjenja deteta ima izvestan značaj  u dimenziji kod prvog deteta, a manje značaja  kod sledećeg deteta.
Ishrana i način života majke za vreme trudnoće ima veliki uticaj na težinu i visinu novorodjenčeta.
Trajanje trudnoće od bitnih i najvažnijih faktora.Kad je dužina trudnoće manja od normalne, novorodjenče se radja  s obeležjima nedonoščeta.
 
Patelarni refleks, od tetivnih refleksa na rodjenju je prisutan samo patelarni.Može se izazvati još od prvih dana po rodjenju.jačina je vrlo promenljiva, od dve nedelje pa do kraja devetog meseca, tada je pojačan.
Refleks Ahilove tetive, kod mladjeg odojčeta se teško izaziva, kod starijeg već puno lakše.Taj refleks je slabiji od patelarnog.

Površni refleksi

Neki od njih su otsutni na rodjenju.Plantarni refleks-Babinjski se može izazvati u prvim danima po rodjenju.Kod deteta u prvoj godini izazivanjem ovog refleksa se dobija ekstenzija prstiju noge.U prvim danima ili nedeljama se ponekad dobije i plantarna fleksija.
Abdominalni refleks može se izazvati najranije od trećeg meseca po rodjenju.Krajem prve godine je prisutan kod svakog odojčeta.

Koordinisani refleksi

Mnogi od ovih refleksa su prisutni od dana rodjenja, a pre svega oni na kojima se zasniva ingestija hrane.
Refleks traženja bradavice-Aldrih ovaj refleks pomaže detetu da nadje bradavicu kad treba da sisa.Na vreme rodjenog novorodjenčeta taj refleks je uvek prisutan.Normalno iščezava u četvrtom mesecu.
Refleks sisanja na vreme rodjenog deteta ovaj refleks je prisutan od rodjenja.On je stalan i dugo traje i do druge godine života.Ukoliko je odojče gladnije utoliko je jače naznačen.kad je sito može da bude otsutan.U toku prva tri meseca po rodjenju ovaj refleks može da izaziva svaki predmet kojim se dodirnu usne.Od petog meseca odojče ume da pravi razliku izmedju bradavice i običnog predmeta i pravi pokrete sisanja, samo kada mu se usne sltimulišu bradavicom.Ovaj refleks izčezava s prestankom laktacije.
Od ostalih koordinisanih refleksa može se zapaziti:
U prvom minutu po rodjenju zapaža se kijanje,
Na pet minuta po rodjenju zapaža se zevanje,
U prvim časovima po rodjenju se zapaža akt gutanja i štucanja,
Akt mikcije i defekacije se može pojaviti odmah nakon rodjenja.
 
Nedonošče može imati različite zdravstvene probleme zbog nedonesenosti, odnosno nezrelosti. Ti su problemi u pravilu veći i učestaliji što je trudnoća kraće trajala. U pravilu nedonoščad ima bitno više zdravstvenih i razvojnih problema i bitno veću smrtnost nego terminska novorođenčad. Te probleme možemo podijeliti u one koji izravno ugrožavaju život nedonoščeta i na one koji to čine manje izravno. Život nedonoščeta je ugrožen zbog nezrelosti njegovih organa i organskih sustava. Svi problemi ili bolesti u novorođenčadi skloni su brzom pogoršanju. To je u nedonoščadi izraženo još i više. Ti zdravstveni problemi među ostalim uključuju dišne, probavne, neurološke te probleme sluha, vida, ponašanja, neuromotornog razvoja i tjelesnog rasta u visinu. Najsmrtonosnija je nezrelost pluća i mozga.

Nezrelost pluća

U plućima nedonoščadi nedostaje tvar koju zovemo surfaktant, a djeluje tako da nakon prvog udaha održava pluća otvorenima, što omogućuje nesmetano disanje. Kad surfaktanta nema, što se u plućima nedonoščadi događa sve učestalije kako je trudnoća kraćeg trajanja, bez liječenja često nastupa pogoršanje i smrt, a ako nedonošče preživi mogu zaostati određene posljedice uzrokovane manjkom kisika. Bolest (koju zovemo respiratorni distres sindrom ili hiposurfaktoza) obilježena je ispočetka ubrzanim disanjem koje s vremenom prelazi u stenjanje i borbu za zrakom. Pritom bolesnik postaje plavkast, cijanotičan zbog manjka kisika. To se stanje danas može liječiti, čak vrlo uspješno, različitim mjerama, primjenom kisika, aparata za umjetno disanje (respiratora) te u posljednjihpetnaestak godina i davanjem surfaktanta izravno u pluća. Najčešće se primjenjuje surfaktant životinjskog podrijetla ili sintetizirani. Što je manjak surfaktantablaži, to je i uspjeh liječenja veći. Najčešće je težina dišnih poremećaja uzrokovanih manjkom surfaktanta povezana s trajanjem trudnoće. No već ovdje treba istaknuti da pri liječenju ozbiljnijih zdravstvenih problema liječnici ne liječe nedonošče samo od osnovnog poremećaja ili bolesti, nego često i od pratećih problema uzrokovanih prematuritetom, odnosno nezrelošću organizma. Stoga je i liječenje ovog poremećaja složeno, a uspjesi variraju. Inače, liječenje primjenom kisika i respiratora je složeno, zahtijeva veliko znanje i iskustvo liječnika i medicinskih sestara kako bi se provodilo učinkovito uz brigu za sigurnost bolesnika. Medicinska tehnologija koja se danas primjenjuje je skupa pa je i liječenje ovog poremećaja skupo. Ako se primjenjuje surfaktant, to dodatno poskupljuje liječenje ovog stanja.
Opširnije...  
 

Korisni Linkovi

Ko je Online